Crna Gora proglasila je jednog ruskog diplomatu za personu non grata i uskratila saglasnost za djelovanje počasnog konzula Ruske Federacije u Podgorici.
Takva odluka zvanične Podgorice uslijedila je nakon što je dvadesetak zemalja članica Evropske unije odlučilo da protjeraju ruske diplomate u znak solidarnosti sa Velikom Britanijom u slučaju Skripalj.
@VladaCG proglašava jednog diplomatu akreditovanog u @AmbRusME za persona non grata sa rokom od 7 dana da napusti #CrnaGora i povlači saglasnost za djelovanje počasnog konzula #Rusija u #CrnaGora. (1/2) #SalisburyAttack #WeAreNATO
— Vlada Crne Gore (@VladaCG) March 28, 2018
U saopštenju objavljenom na sajtu Vlade Crne Gore navodi se da je kabinet premijera Duška Markovića proglasio jednog diplomatskog predstavnika akreditovanog u ambasadi Ruske Federacije za personu non grata i povukao saglasnost za djelovanje počasnog konzula Ruske Federacije u Crnoj Gori.
Ruski počasni konzul u Crnoj Gori je crnogorski državljanin Boro Đukić.
Kako se dalje navodi u saopštenju Vlade Crne Gore, o tim mjerama su obavijestili rusku ambasadu, uz rok od sedam dana da diplomatski predstavnik napusti Crnu Goru.
Na zahtjev Radija Slobodna Ervopa da prokomentarišu najavljeno protjerivanja njihovog diplomate iz Ruske ambasade odgovorili su da će u popodnevnim satima izdati saopštenje i objaviti ga na sajtu ambasade.
Za sada nema informacija o kojem ruskom diplomati u Crnoj Gori je riječ.
Inače, odluka o protjerivanju ruskog diplomate, očekivala se nakon izjave premijera Duška Markovića koji je u utorak, 27. marta, podsjetio na obaveze Crne Gore da slijedi politiku Evropske unije i da bude solidarna sa NATO članicama:
„Crna Gora je članica NATO-a i kandidat za članstvo u EU. Iz tog članstva i procesa proizilaze obaveze slijeđenja EU spoljene politike, ali naravno i solidarnosti i partnerstva sa članicama iz NATO-a. Ovo što se dogodilo u Londonu ukazuje da je odgovornost na strani Rusije. Vidjeli ste snažnu reakciju međunarodne zajednice u cjelini. Naravno, Crna Gora kao odgovoran i solidaran partner će se već danas, ili sjutra odrediti prema toj situaciji“, kazao je Marković tokom posjete Baru.
U prvim reakcijama na odluku Vlade da proglasi nepoželjnim jednog ruskog diplomatu, iz članice Demokratskog fronta (DF), Nove srpske demokratije koja se zalaže za bliske odnose sa Rusijom, poručili su da je očigledno da je članstvom u NATO Crna Gora izgubila svaki prostor da vodi samostalnu spoljnu politiku dodajući da to dovodi Crnu Goru u nezavidnu poziciju direktnog suprotstavljanja Rusiji, "bez ikakvog konkretnog razloga i interesa Crne Gore i njenih građana".
Osim DF, od političkih partija oglasila se i SNP iz koje su saopštili da odluka o protjerivanju ruskog diplomate, ukazuje na to da Crna Gora, mimo svojih interesa bespogovorno sluša svoje zapadne nalogodavce.
Predsjednički kandidat Prave Crne Gore Marko Milačić kazao je da je odluka crnogorske Vlade skandalozna, a kandidat dijela opozicije Mladen Bojanić smatra da je ona ishitrena i nepotrebna.
Geopolitički analitičar Blagoje Grahovac za RSE kaže da protjerivanje ruskog diplomate nije čudo, jer se ruske ali i diplomate većine ostalih zemalja bave obavještajnim a ne diplomatskim radom, dodajući da je Crna Gora kao i Balkan poprište sudaranja interesa Rusije i Zapada:
„Istok i Zapad, prvenstveno personificirani kroz Rusku Federaciju i SAD itekako se bore za preimućstvo i pozicije na Balkanu. A šta treba da učine države na Balkanu? Treba da pokušaju da sačuvaju svoju samostalnost u vođenju politike što je moguće duže i ne ulaze u matricu niti jednih niti drugih.“
Bivši diplomata i ministar inostranih poslova Branko Lukovac kazao je Anteni M da Crna Gora mora jedino da vodi računa o svojim dugoročnim interesima, a da su pored članstva u EU, to i dobri odnosi sa drugim zemljama.
Lukovac se plaši da će čitava situacija sa protjerivanjima diplomata dodatno ugroziti globalnu sigurnost, a što se tiče Crne Gore - dodatno zakomplikovati odnose sa Moskvom:
„To bi dalje pogoršalo odnose koji su prošli kroz ozbiljnu krizu i koji bi trebalo da polako prolazi i da se krene putem normalizacije. Ako bi to učinili, dolili bi ulje na vatru i znatno bi otežali buduće odnose sa Rusijom.“
U međuvremenu, ambasada Velike Britanije zahvalila se crnogorskoj Vladi na podršci.
Zahvaljujemo se #CrnaGora na podršci. Velika Britanija i saveznici zajedno šalju snažan signal Kremlju: Rusija ne može kršiti međunarodna pravila nekažnjeno. https://t.co/alvSYl8HKX
— UK in Montenegro (@UKinMontenegro) March 28, 2018
Poslije napada u Velikoj Britaniji i trovanja ruskog špijuna Sergeja Skripalja i njegove kćerke, Vlada Crne Gore je saopštila da je Crna Gora uz Veliku Britaniju i da podržava njene napore da odbrani svoj suverenitet i sigurnost svojih građana.